Van vijf verschillende universiteiten in Houston (Texas) komen ze, om te kijken hoe het er in de Nederlandse gezondheidszorg aan toegaat. Zo’n dertig nurse practitioners (verpleegkundig specialisten) en een aantal van hun docenten bezochten deze week hun collega’s op de Hogeschool Rotterdam.

Als het middagprogramma start komen ze in groepjes binnen in de Maaszaal op locatie Rochussenstraat. De Texanen zijn nog aan het napraten over de rondleiding die ze kregen in Erasmus MC die ochtend. ‘It looked like a mall‘, merkt een van de studenten op. In medisch opzicht maakte vooral de intensive care unit (icu) indruk.

‘Meest vertrouwde professional’

In de middag zijn er kennissessies gepland. Lilian Maas bijt het spits af. Ze is de drijvende kracht achter de internationale uitwisseling die al een aantal jaar loopt. En dat is niet toevallig: zelf groeide ze in Houston, waar ze ook als verpleegkundige werkte. De liefde bracht haar naar Nederland, en nu werkt ze als hogeschooldocent bij de master advanced nursing practice. Ze is een groot pleitbezorger van de verpleegkundig specialist. ‘De verpleegkundige is de meest gerespecteerde en vertrouwde professional’, zegt ze. Met dat vertrouwen, de verpleegkundige ervaring en medische kennis, is die professional de beste ‘advocate‘ van de patient.

Een ander onderwerp waar ze gloedvol over vertelt is het Nederlandse systeem van moeder- en kindzorg. Ze geniet er zichtbaar van om de zaken die haar in Nederland nog steeds aangenaam verbazen – kinderen zelf op de fiets naar school, iedereen een zorgverzekering – uit te leggen aan haar voormalige landgenoten. Die zijn daarvoor een dankbaar publiek, ‘whaaaat?’ en ‘ooohhh’ klinkt het door de zaal als Maas het aantal weken van de verschillende soorten betaald ouder-verlof opsomt. Aangezien de meeste nurse practioners hun master doen na een aantal jaren in de praktijk, hebben sommigen zelf ook kinderen.

Verschillende verpleegkundig specialisten – al dan niet in opleiding – en docenten hebben presentaties voorbereid om kennis uit te wisselen. Bonnie Voet – als verpleegkundig specialist in opleiding op de transplantatieafdeling van Erasmus MC – bespreekt een casus van acuut leverfalen na een mdma-0verdosis. Cindy Wallace, professor aan Prairie View A&M University, deelt haar specialistische kennis over HIV/AIDS-preventie. Christen Goolsby, professor aan de University of Texas Houston, presenteert een vergelijkend onderzoek naar HPV-vaccinatie en baarmoederhalskanker in de VS en Nederland.

De loopbanen van de nurse practitioners zijn ook onderwerp van gesprek; aangezien het een redelijk nieuw beroep is in de gezondheidszorg hebben ze vaak de nodige vooroordelen en hindernissen moeten overwinnen en zelf het wiel moeten uitvinden. Terugkerend thema: de verpleegkundig specialist heeft het hoofd van een dokter, en het hart van een verpleegkundige. Regelmatig klinkt er een applausje uit de zaal of instemmend gehum. ‘You bring wealth in nursing experience‘, stelt een van de sprekers.

Problemen onder Trump

In de vragenrondjes na elke presentatie gaat het over praktische zaken, cijfers, doses, behandelingen, maar komen ook regelmatig de moeilijkheden aan de orde waar Amerikanen al mee te maken hebben in de zorg zoals hoge kosten en mensen die niet pf onderverzekerd zijn. Die problemen lijken rap groter lijken te worden onder de regering Trump. De financiering van het HIV-programma van Cindy Wallace verandert, vertelt ze, daar moet iets op gevonden worden. ‘It’s a hot mess‘, zegt student Maschell, voor wat de financiering betreft heeft ze te maken met ‘daily changes‘.

Naast het programma in Rotterdam zijn de Amerikanen op werkplekbezoek gegaan bij Nederlandse studenten. Eerstejaars masterstudent Elise Lao is verpleegkundig specialist in een verzorgingshuis in Colijnsplaat, en regelde de – logistiek uitdagende – reis van de groep naar Zeeland. Dankzij het zonnige weer werd het meteen een toeristische trip. ‘Twee van onze bewoners hebben een rondleiding gegeven door het dorp’, vertelt ze, ‘en daarbij ontstonden ook heel open gesprekken. Het ging eigenlijk helemaal niet over geneeskunde, veel meer over het sociale stuk.’ De Amerikanen vonden het geweldig, een dag later wordt er nog regelmatig aan gerefereerd. Jennifer uit Houston wil haar ouders naar Colijnsplaat verhuizen als ze gepensioneerd zijn, merkt ze lachend op.

Bekostigde opleidingen: lucky

Aan het einde van de middag en de internationale week – vrijdag vliegen ze weer terug – is het tijd voor een kort evaluatierondje. Wat is het opvallendste dat de Amerikanen geleerd hebben hier? De lijst is lang, en flink wat opmerkingen gaan over het rustigere tempo van het leven in Nederland, en het feit dat de zorg veel toegankelijker is voor iedereen. Dat de masteropleiding in Nederland betaald worden door de werkgevers, scheelt vast een hoop stress, zegt een Amerikaan die zelf een enorme student loan heeft: ‘You guys are so lucky!’ Ook de werkuren, bijvoorbeeld de ambulancediensten van 8 uur duren tegenover 24 of zelfs wel 48 uur in de VS, worden geprezen. En innovatie: de ‘pharmacy vending machines‘ en de bijbehorende herhaalrecepten sparen een bezoekje aan je ‘pcp’ (primary care physician) uit en helpen wachtlijsten verkorten.

Er zijn in de Amerikaanse gezondheidszorg de nodige issues, sluit Lilian Maas af, maar er is genoeg van elkaar te leren. ‘We’re stronger together‘, zegt ze, en dat het een ‘amazing experience‘ was: ‘better than a book‘. De Nederlandse studenten gaan het ook zelf ervaren: in november gaan ze in twee groepen naar Houston, Toronto of Schotland. Maar eerst gaan ze de week afsluiten in café Dizzy, en proosten op de stappen die ze maken in hun nieuwe vakgebied.

Tekst en foto: Edith van Gameren