Een uurtje de tijd had ze, de nieuwe burgemeester van Rotterdam, voor een kennismakingsbezoek aan de Hogeschool Rotterdam. Dat is kort om een gemeenschap van zo’n 45.000 studenten en medewerkers te leren kennen, maar toch ging ze met eyeopeners en een concrete actielijst de deur uit.

Het is net na negenen als Schouten wordt verwelkomd door collegevoorzitter Sarah Wilton-Wels. De gesprekstafel is al gevuld met docenten en studenten die te maken hebben met het project Stay on Track. Onderzoekers kijken daarin samen met uithuisgeplaatste jongeren en met de mensen om hen heen hoe hun terugkeer naar school verbeterd kan worden.

Ervaringsdeskundige Evita opent het gesprek met een spoken word over haar ervaringen. Ze vertelt hoe school de plek was om haar thuissituatie te ontlopen. Ze was een goede leerling, maar vanaf het moment dat ze uit huis werd geplaatst in 3vwo is haar schoolloopbaan gestrand; ze is nu 20 en de 21+toets is haar stipje op de horizon, waarna ze hopelijk eindelijk kan starten met onderwijs op haar niveau.

‘Wat had jou geholpen?’

Schouten is onder de indruk van Evita’s verhaal. ‘Wat had jou geholpen?’, vraagt ze. ‘De plekken waar ik zat in de zorg, boden eigenlijk geen onderwijs, en dat is toch gek, terwijl je recht hebt op onderwijs, en zelfs een leerplicht?’, zegt ze. Schouten vraagt of die situatie nog steeds zo is. En dat is zo: 2500 kinderen in Rotterdam zijn ‘thuiszitters’, vertelt docent en projectleider Szabinka Dudevszky, kinderen en jongeren die geen onderwijs krijgen. ‘Als jongeren in de zorg terechtkomen denkt men: onderwijs komt later wel.’ Maar door die gedachte worden jongeren als Evita dus jarenlang beperkt in hun ontplooiing.

Het goede nieuws, valt Sarah Wilton-Wels bij, is dat we door het onderzoek van Stay on Track nu met gedegen kennis aan de slag kunnen met deze problematiek. ‘Dat de rol van onderwijs heel groot is, ook voor houvast en structuur, voel je intuïtief wel aan, maar het is goed dat we nu evidence based kunnen handelen.’ Het onderzoek heeft bouwstenen opgeleverd voor oplossingen, traumasensitief onderwijs bijvoorbeeld.

‘Die aansluiting van onderwijs en zorg is voor mij echt een inzicht, onderwijs is zo bepalend voor je leven’, zegt Schouten. ‘Ik ben heel dankbaar dat je hier bent en luistert’, zegt Evita tegen de burgemeester.

De achtertuin van Schouten

Daarna is het ‘even schakelen’ voor presentator Jeremy, want de tafel wordt leeggeruimd waarna een groep studenten, docenten en HR-partners uit de bouwkunde-hoek aanschuift. Ze zijn er om de burgemeester bij te praten over een heel ander onderwerp: multidisciplinair onderwijs en onderzoek in het Merwede-Vierhavensgebied, oftewel ‘M4H’. De HR heeft daar sinds ongeveer tien jaar een kleine locatie en studenten werken er voortdurend aan projecten die gaan over de toekomst van het havengebied.

Fun fact: het is zo’n beetje in de achtertuin van Schouten, die al dertig jaar in Delfshaven woont, vertelt ze. Ze heeft de verandering van dichtbij meegemaakt, herinnert zich nog goed hoe de Keileweg een ‘intens verdrietige’ plek was (het was een tijdlang de Rotterdamse tippelzone, red.) en hoe ‘er een andere vibe kwam’: ‘Er gebeurt iets, waar gaat het heen?’

Soms nuttig om ‘tegen te werken’

Waar het heen gaat, daar denken studenten nu over mee, vertellen Lotte en Irina (ruimtelijke ordening en planologie) en Ivar (watermanagement). Die laatste kan ‘zijn ei kwijt’ in multidisciplinaire projecten: ‘Het werkt niet als je steeds in je bubbel blijft. Hoe gek het ook klinkt, soms is het nuttig om elkaar een beetje “tegen te werken”, het is goed om te botsen.’ Lotte ervaart de meerwaarde van de Leerwerkgemeenschap in het gebied zelf. ‘Je krijgt veel meer feeling met de plek en de bewoners’, zegt ze. ‘Zou je er willen wonen?’, vraagt Schouten. Dat zou de student heel graag willen, ze houdt van het robuuste. Een goede reden om extra haar best te doen op de plannen voor het gebied.

De Leerwerkgemeenschap is er om kennis en mensen aan elkaar te koppelen, iets dat niet vanzelf gaat maar wel heel belangrijk is. ‘Ik zou willen dat we andere technische domeinen en ook het sociale domein nog beter koppelen’, zegt onderzoeker Kees Stam. Dat is een gedachte die de burgemeester ook aanspreekt: ‘We moeten voorkomen dat het twee gescheiden werelden worden’, zegt ze over het te ontwikkelen gebied en de aangrenzende wijken als Delfshaven en Bospolder-Tussendijken. ‘Kunnen jullie dat ook nog meenemen?’, vraagt ze lachend.

Op de agenda in Rotterdam, en Den Haag

‘Wat zouden jullie nog meer van de gemeente willen, qua iets doen óf juist niet doen?’, vraagt Schouten. ‘Het gemeentelijk vastgoed dat er nog is in het gebied biedt kansen’, zegt Stam, die memoreert dat de hogeschool in tien jaar al op vier of vijf plekken in het gebied heeft gezeten. ‘Geef wat ruimte aan de ontwerpkracht in het gebied, en help de interdisciplinariteit verder uit te breiden met mbo en universiteit’, vult architect Monika Adams aan, een van de pioniers in M4H. De Leerwerkgemeenschap vergroten en uitbreiden naar de wijk zijn ook nog goede vervolgstappen denkt zij.

In de afsluiting vraagt presentator Jeremy wat Schouten meeneemt van dit bezoek. ‘Ik schrik van de knip tussen onderwijs en zorg, dat neem ik mee’, zegt ze. ‘Niet alleen naar Rotterdam, ik vind dat dit ook in Den Haag op de agenda moet. En ik word heel gelukkig van jullie manier van werken in M4H, vanuit de vezels in de wijk. Niet dat er een projectontwikkelaar aan de slag gaat en er ineens iets staat.’ ‘Ik ben heel blij met de gemeente, mag ik dat zeggen?’, lacht Sarah. ‘Dat mag altijd’, klinkt het van verschillende kanten.

Tekst: Edith van Gameren
Foto: Levien Willemse

Volg ons op Instagram