Misschien kan de overheid een bacheloropleiding Papiaments bekostigen, zoals dat ook voor het Fries gebeurt. GroenLinks-PvdA oppert dit in een overleg over het onderwijs in Caribisch Nederland.

In een schriftelijk overleg van de Tweede Kamer met de minister over het onderwijs op de verre eilanden gaat het onder meer over de positie van het Papiaments. Dat is – naast Engels en Nederlands – een van de erkende talen in Caribisch Nederland.

Fries

Die status heeft deze taal pas sinds vorig jaar. Het Papiaments kan officieel gebruikt worden in het onderwijs, het contact met de overheid en in de rechtspraak. In die zin lijkt het op het Fries.

Al een poos drong de Tweede Kamer bij het kabinet aan om onderwijs in het Fries op alle niveaus mogelijk te maken en te zorgen voor een hoogleraar Frysk. Vanaf 2026 is de bacheloropleiding terug van weggeweest.

Bachelor

‘Hoe denkt de minister erover om ook voor het Papiamentu tenminste één bacheloropleiding te waarborgen’, vraagt GroenLinks-PvdA in het schriftelijk overleg. ‘Zou ook hiervoor eenzelfde structurele bijdrage van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van jaarlijks 340 duizend euro toereikend zijn?’ Dat is het bedrag dat voor het Fries is uitgetrokken.

Ook NSC stelt vragen over het ‘het gebruik én behoud van Papiaments als voornaamste taal’. De “taalpositie” van het Papiaments moet volgens NSC verbeterd worden. Dat ligt dus in lijn met de erkenning van het Papiaments als officiële taal in het Koninkrijk.

‘Tegelijk staat vast dat het aanbod aan onderwijsmateriaal in het Papiaments tekort schiet’, is de kanttekening van NSC. ‘Het baart deze leden zorgen dat de facto de kwaliteit van het primair onderwijs (volgens alle experts) zo achteruit is gegaan. Daarbij lijkt er op beleidsniveau géén overeenstemming te bestaan over de rol van onderwijs in het Papiaments parallel aan de rol van een “grote” taal, zoals Nederlands.’

Kansen

De VVD ten slotte maakt zich zorgen om kansenongelijkheid doordat leerlingen in dat deel van het koninkrijk het Nederlands niet goed leren beheersen. Ze willen weten welke positie het Papiaments en het Nederlands in het onderwijs hebben. ‘Wat zou er in het onderwijs moeten veranderen om meer gelijke kansen te krijgen?’, vragen de liberalen aan de minister.

Zulke vragen over de kwaliteit van het onderwijs en de kansen van leerlingen stelt GroenLinks-PvdA overigens ook. De partij wil tevens weten of de Onderwijsinspectie wel met het Papiaments uit de voeten kan.

Demissionair minister Gouke Moes (BBB) en staatssecretaris Koen Becking (VVD) moeten de vragen beantwoorden. Dat duurt meestal enkele weken.

Het Papiaments wordt in de praktijk vooral gesproken op Aruba, Curaçao en Bonaire. Over die eerste twee eilanden heeft het kabinet niet zoveel te zeggen: het zijn zelfstandige landen binnen het koninkrijk (net als Sint Maarten). Bonaire daarentegen is een bijzondere gemeente, evenals Sint Eustatius en Saba.

Tekst: HOP, Bas Belleman