Ga direct naar inhoud
Profielen | Profielen translated
21 juli 2024

Zwart logo Profielen

Onafhankelijk nieuws van de Hogeschool Rotterdam

Weg met de pseudowetenschap!

Gepubliceerd: 3 June 2013 • Leestijd: 1 minuten en 13 seconden • Anne-Marit Dannijs Dit artikel is meer dan een jaar oud.

Anne-Marit Dannijs is lerarenopleider maatschappijleer bij de Hogeschool Rotterdam, studeert psychologie en schrijft columns voor Profielen.

Anne-Marit DanijsPseudowetenschap is de makkelijkste weg. Men neme een ingewikkelde kwestie, zoeke een behapbaar antwoord en voila, dé pseudowetenschappelijke oplossing voor het probleem is klaar. Veel mensen beroepen zich op hun gezonde boerenverstand en gebruiken hun eigen alledaagse ervaringen − ‘mijn opa van negentig rookt al zijn hele leven en is nooit ziek’ − als bewijslast. Een handjevol ervaringen lijkt overtuigender dan statistieken. Dit is alleen geen wetenschappelijk bewijs, maar heuristiek (de leer van het vinden).

Wetenschap wordt door velen als overbodig ervaren. Als onderzoeken een bepaalde verklaring geven van verschijnsel X, hoor je een overweldigend ‘ja, dat had ik je ook wel kunnen vertellen’. Of er wordt gezegd dat die onderzoekers alleen maar dingen onderzoeken die iedereen al wist. Niet gehinderd door enige kennis hoor je hetzelfde koor ‘ja, dat wist ik allang’ spreken als er precies een tegenovergestelde conclusie ter verklaring van het verschijnsel gegeven wordt. Soms hoor ik zelfs docenten die last hebben van deze hindsight bias en die de wetenschap verguizen. Kritisch nadenken is een vaardigheid die we niet genoeg kunnen promoten. Nog steeds spoken pseudowetenschappelijke theorietjes door onze gangen. Je hoorde vast weleens over de leerpiramide die stelt dat je maar vijf procent onthoudt van wat je hoort, tien procent van wat je leest, en voer je iets uit, dan blijft daar 75 procent van hangen. Dit onderzoek nooit heeft plaatsgevonden. Ook de befaamde leerstijltheorieën zijn niet evidenced based, maar beschrijvingen met het waarheidsgehalte van een horoscoop.

Zowel studenten als docenten moeten daarom het praktijkgerichte onderzoek bij de hogeschool zeer serieus nemen. Dan realiseer je je tenminste dat echte wetenschap niet pretendeert de ultieme oplossing te geven, maar slechts updates geeft van de bevindingen van wetenschappers. Dat een theorie niet de waarheid is en modellen slechts pogen de werkelijkheid te beschrijven. Eventueel met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid.

Anne-Marit Dannijs

Recente artikelen

Recente reacties

Reacties

Laat een reactie achter

2 Responses to Weg met de pseudowetenschap!

  1. Vermakelijke column die ongetwijfeld weer stof zal doen opwaaien, echter waar ik inhoudelijk geen onjuistheden in zie. Het is ook niet meer dan een beschrijving van observaties.
    Ik prijs in ieder geval dat wij bij Autotechniek niet aan deze “volante” manier van onderzoeken doen.

  2. Ja, maar dit wist ik al lang!

    In alle serieusheid, goede column. Denk niet dat dit zo veel reacties zal oproepen als de eerste (de eerste die ik las in ieder geval, over de olifant die nooit zal kunnen vliegen). Ik ben bang dat ik zelf ook wel eens in de hindsight bias-trap val, zoals iedereen.
    Ik ben in ieder geval erg blij met de wetenschap, niet als de ultieme waarheid, maar als een combinatie ‘body of knowledge’, manier van denken & redeneren en als leerproces.

    Jammer dat dit de laatste column is!

Spelregels

De redactie waardeert het als je onder je eigen naam reageert.

  1. Comments worden door de redactie gemodereerd. 's Avonds en in het weekend gebeurt dat niet standaard, en kan het dus langer duren voor je opmerking online komt.
  2. Houd het netjes, beschaafd, vriendelijk en respectvol. Niet vloeken of schelden.
  3. Dwaal niet af van het onderwerp (blijf ‘on topic’).
  4. Wees kort, duidelijk en maak een punt.
  5. Gebruik argumenten, geen uitroepen.
  6. Geen commerciële boodschappen.
  7. Niet op de persoon spelen.
  8. Niet discrimineren, aanzetten tot haat of oproepen tot geweld (ook niet voor de grap).
  9. Van bezoekers die een reactie achterlaten op de site wordt automatisch het IP-adres opgeslagen.
  10. De redactie geeft reacties die dreigende taal bevatten door aan de veiligheidscoördinator van de Hogeschool Rotterdam.

Lees hier alle details over onze spelregels.

Aanbevolen door de redactie

Back to Top