Tot woensdag 16 september kunnen medewerkers en studenten reageren op het 135 pagina’s dikke plan voor de fijnstructuur van de domeinvorming. Profielen stapte alvast enkele hogeschoollocaties en docentenkamers binnen om de stemming te peilen.

In de kantine van locatie Wijnhaven 107 heeft de instituutsmedezeggenschapsraad (imr) van het instituut voor Communicatie, Media en Informatietechnologie (CMI) een groot bord neergezet. Geïnteresseerden kunnen er post-it’s met hun mening opplakken. Dat was niet aan dovenmansoren gericht want het bord hangt vol. Echt blij lijken de CMI’ers niet met de plannen. ‘Cvb = autocratisch BESTUUR. Alles wat mr zou kunnen doen is volslagen nutteloos.’ Staat er bijvoorbeeld. En: ‘In daden voelt het een financiële ingreep’. En: ‘Het onderwijs is géén BANK. Onderwijs is mensenwerk.’ En ook: ‘Rol teamleider?’

Waarom een aparte manager onderzoek?

Twee medewerkers staan bij het bord te praten, later sluit een onderwijsmanager aan die de reacties aandachtig leest. Alle drie willen ze niks zeggen. Remco de Vries, docent bij technische informatica, wil dat wel. Hij zegt niet te begrijpen hoe de bedachte reorganisatie bij gaat dragen aan de doelen, bijvoorbeeld om onderwijs en onderzoek meer te laten samenwerken. ‘Samenwerking ontstaat niet door structuren maar door mensen samen te brengen, door contacten te leggen. En het hangt ook af van je persoonlijke contacten en belangstelling. Dat onderzoek nu onder een aparte manager gaat vallen begrijp ik ook niet, dan hou je feitelijk de huidige situatie zoals met een apart kenniscentrum.’

Dat het aantal managers zal afnemen en er ‘een enorme laag’ teamleiders zal komen, begrijpt De Vries niet. ‘Die ga je dan uit het onderwijs halen, terwijl dat werk wel opgevangen moet worden.’ De docent vindt het ook bijzonder dat de it-Ad’s van ‘zijn’ domein Design naar Stad, Haven & Industrie verhuizen, en it-bachelors niet. De Vries: ‘Het zou het meest logisch zijn als ook wij bij opleidingen als werktuigbouw en elektrotechniek komen, maar wij zitten straks bij de WdKA.’

De plannen zorgen bij de docenten voor veel onrust, ervaart De Vries. ‘We klagen erover. Het had misschien voorkomen kunnen worden als er beter over zou zijn gecommuniceerd.’ De docent hoopt dat de imr en de cmr invloed zullen hebben, hij is van plan zijn mening te delen via de online consultatie.

Voor mijn dagelijks werk zal er denk niet veel veranderen’

Dat laatste is ook Maurice Scheepers (finance & control) ‘zeker van plan’. ‘Ik heb het stuk gedownload en ben het nog aan het lezen. ‘Voor mijn dagelijks werk, colleges verzorgen, zal er denk ik niet veel veranderen, behalve dat er één manager komt voor meerdere opleidingen. Voor de organisatie is het wel een supergrote verandering.’

Dat ‘we’ meer aan onderzoek moeten doen, klinkt Scheepers bekend in de oren. ‘Toen ik in 2007 op de HR ging werken, werd er ook al gezegd dat we meer onderzoek moesten plegen. Als docent onderzoeksvaardigheden en afstudeerbegeleider ben ik dagelijks met onderzoek bezig; “zelf meer aan onderzoek doen” zou ik wel willen, maar schiet er altijd bij in bij de waan van de dag’, zegt de docent die nuchter stelt dat er ‘om de zoveel jaar nou eenmaal moet worden gereorganiseerd’. ‘Ik heb soms het gevoel dat er wordt gereorganiseerd om te reorganiseren…’

Angst dat goeie mensen geen teamleider willen worden

In een ander bouwdeel van de Kralingse Zoom, in de docentenkamer van business & IT, gaat het gesprek met twee docenten die anoniem willen blijven over de teamleiders. ‘Mijn angst is, en dat heb ik ook in het bedrijfsleven meegemaakt, dat mensen die die rol goed kunnen invullen geen teamleider willen worden’, zegt de ene docent.

Hij vindt het goed dat ‘Business’ straks nog maar één directeur telt en niet drie (Fred Feuerstake, Charles Erkelens en Arjen van Klink van het kenniscentrum, red.). ‘Eén is genoeg, drie heb ik nooit begrepen. Dat er met minder managers gewerkt gaat worden, en dus efficiënter, vind ik in z’n algemeenheid ook goed. Positief is ook dat het kenniscentrum straks waarschijnlijk niet meer die ivoren toren zal zijn.’

Zijn collega betwijfelt dat. Waar in het document wordt gesteld dat zowel de managers onderwijs als de manager onderzoek verantwoordelijk zijn voor de verbinding tussen onderwijs en onderzoek, snapt hij het plan niet. ‘Zou het niet logischer zijn als de lectoren bij de opleidingen worden geplaatst en direct bijdragen aan de kennis van die opleidingen? Maar dat gebeurt niet. Er komt in het domein een aparte manager onderzoek, waardoor er eigenlijk niks verandert.’

‘Beledigend voor mensen die hier werken’

De docent is er ook niet over te spreken dat een interim-kwartiermaker in drie weken een plan heeft gemaakt. ‘Wij als opleidingen en docenten hebben echt niet al die tijd onzin lopen te verkopen, we zijn echt niet dom. Ik ben geen azijn-zeiker maar dit is wel heel erg top-down, en heel erg beledigend voor de mensen die hier werken. Of we nog invloed hebben? Nee, ik denk het niet. Ik zit hier nog vijf jaar; ik ga vooral studenten blij maken!’

De twee docenten vertellen dat er in het docententeam van hun opleiding maar een enkeling zich druk maakt over de plannen. ‘De rest heeft er geen idee van en interesseert het niet. Dat is ook wel begrijpelijk; het onderwijs is zonder je met de plannen te bemoeien al snoeihard werken.’

Een docent sportmarketing & management zegt het druk te hebben en de plannen niet goed te kennen. Hij verwacht dat er voor docenten weinig verandert. ‘En ik heb er denk ik weinig invloed op; ik vind het wel prima.’ Dat onderwijs en onderzoek meer gaan samenwerken, vindt hij niet zo belangrijk. ‘We zijn toch een hbo-instelling?’

‘Het gaat toch gebeuren’

In de docentenkamer van de lerarenopleidingen talen leeft de reorganisatie niet heel erg. Net als op andere plekken valt hier het begrip ‘ver-van-m’n bed-show’. ‘Het gaat toch gebeuren. Ik ga ook niet naar de bijeenkomsten over de reorganisatie’, vertelt een docent. Een andere docent deed dat juist wel, ook naar de online bijeenkomst van 8 september. ‘Maar dat was niet echt een dialoog.’

Bij de talen wordt al gewerkt met teamleiders maar volgens de plannen wordt de onderwijsmanager straks verantwoordelijk voor meer opleidingen dan nu, en de docenten denken dat die verder ‘van ons af komt te staan’.  ‘Je kunt wel veel managers eruit gooien, maar ik heb niet het idee dat ze nu niks doen. Dat werk moet wel door iemand gedaan worden.’

‘Dit kritisch doornemen in zo’n korte tijd is niet te doen’

Op locatie Academieplein hikt Joep Manschot, ruimtelijke ontwikkeling, tegen de ‘enorme’ omvang van  het document over de fijnstructuur. ‘Denken ze dat wij de hele dag niks te doen hebben? Zo’n document kritisch kunnen doornemen in zo’n korte tijd is niet te doen. Hoe serieus neem je participatie dan?’

Voor Manschot komen de plannen over als ‘een manier om te bezuinigen’. ‘In toekomst moeten het doen met minder studenten en minder geld, en daarom moet je een gezonde organisatie zijn. Ik vind het dan niet onlogisch dat je begint met het schrappen van functies van managers. Maar noem het dan ook gewoon een bezuiniging.’

‘Meer samenwerken met onderzoek is mooie ambitie’

Het doel om onderwijs en onderzoek meer te laten samenwerken zegt de docent toe te juichen. ‘Het is een mooie ambitie waar wij in jaar 3 en 4 al mee bezig zijn. Maar je moet het voor studenten niet te grootschalig en drempelverhogend maken.’ Manschot hoopt dat met grote domeinen en minder managers de organisatie niet te groot en te log wordt. ‘Kleinere organisaties kunnen sneller ergens op inspelen.’

In de docentenkamer van ruimtelijke ordening zit nog een andere docent. Hij zegt ‘niks’ over de fijnstructuurplannen te kunnen vertellen. ‘Het voelt als een enorme ver-van-m’n bed-show; ik ben maar simpele docent.’

Bij werktuigbouwkunde zeggen twee van de drie docenten in de docentenkamer zich niet in de plannen te hebben verdiept. Reinaldo Bart weet er iets meer van. ‘Ik heb mij er nog niet diepgaand in verdiept en vraag mij vooral af hoe het allemaal in de praktijk gaat uitpakken, omdat het complete plaatje voor mij nog niet volledig duidelijk is.’

‘Linksom of rechtsom’ moet werk toch gedaan worden

Bart kaart de mogelijke gevolgen van het verdwijnen van managers aan. ‘Ik vind het lastig voor te stellen dat al die werkzaamheden simpelweg verdwijnen. Linksom of rechtsom zal dat werk toch ergens terecht moeten komen. Wie gaat dat oppakken? Mijn zorg is dat bepaalde administratieve en organisatorische taken indirect bij het onderwijzend personeel terechtkomen. Dat kan zich ook uiten in extra processen, systemen of formulieren die ingevuld moeten worden. Een hogere werkbelasting dus voor de docenten.’

Ook bij de zorgopleidingen op locatie Rochussenstraat, bij fysiotherapie, valt het begrip ver-van-m’n bed-show. ‘Het is niet duidelijk wat dit gaat betekenen voor mij’, reageert een docent. Een collega denkt dat er bij IvG (straks domein Zorg) niet zoveel verandert. ‘Bij fysiotherapie is onderzoek al behoorlijk verweven met het curriculum.’

Minder managers en de komst van teamleiders houdt het tweetal wel bezig. ‘We hebben al aangegeven dat we dat discutabel vinden. En een teamleider wordt als taak gezien en niet als functie; het lijkt een manier om hetzelfde te krijgen voor minder geld.’

Tekst & foto’s: Jos van Nierop