Ik begrijp dat het ABP volgend jaar overstapt op het nieuwe pensioenstelsel. En ik las dat werknemers vanaf veertig jaar compensatie krijgen om te zorgen dat ze er niet op achteruitgaan, wat hun toekomstige pensioen betreft. Dit jaar minder gaan werken of van baan veranderen kan nadelig uitpakken voor die compensatie, hoorde ik. Klopt dat?

Prepensionado

Beste Prepensionado,

Bedankt voor je vraag. Pensioen is niet het meest sexy onderwerp, maar door de grote omslag naar het nieuwe stelsel zijn veel mensen er momenteel toch wel mee bezig. Om te beginnen, voor iedereen die het onderwerp toch nog even heeft geparkeerd: wat verandert er nou eigenlijk?

In het kort is een belangrijke verandering in het nieuwe stelsel dat je pensioen is gekoppeld aan je eigen potje, dat meegroeit met beleggingsrendementen; in het huidige stelsel is het pensioenvermogen van bijvoorbeeld ‘ons’ pensioenfonds ABP één grote pot waaruit aan gepensioneerden elke maand het beloofde pensioen wordt betaald. Die verandering zorgt ervoor dat je pensioen in het nieuwe stelsel geen vast gegeven wordt (‘belofte’) maar kan veranderen. De verwachting is dat het eerder omhoog zal gaan met goed beleggingsrendement, maar het kan echter ook lager worden.

Een vrij technisch verhaal, dat we hier niet uitvoerig gaan optikken, want op andere sites zoals pensioenduidelijkheid.nl of de site van het ABP is dat al uitvoerig gedaan.

Laten we ons focussen op jouw vragen over veranderen in/van baan. Die legden we voor aan de pensioendeskundige van de HR Peter Huffman.

Om te beginnen: Het ABP gaan nog niet op heel korte termijn over op het nieuwe stelsel, dat zal in 2027 zijn. Een beperkt aantal administratiekantoren voert de pensioenadministratie uit voor de Nederlandse pensioenfondsen, en dus lukt het niet om iedereen op hetzelfde moment te laten ‘invaren’. ‘Het moment van overstap maakt overigens niets uit voor de waarde van je pensioen’, stelt Peter Huffman gerust.

Dan de compensatieregeling. Voor de wat oudere werknemers  – en ouder betekent hier concreet 40-plus – is berekend dat zij er in het nieuwe stelsel op achteruit zouden gaan qua pensioen. Dat heeft ermee te maken dat volgens het nieuwe stelsel in de laatste jaren voor je pensioen extra voorzichtig wordt belegd. Daarmee loop je minder risico een deel van je inleg te verliezen, maar heb je ook te maken met een lager rendement. Om dat lagere rendement te compenseren, stort het pensioenfonds eenmalig een bedrag in jouw pensioenpot. ‘Voor die compensatie kijken ze naar het moment in je pensioenopbouw, en schatten ze in wat je eindbedrag zou zijn in het oude stelsel en wat er in het nieuwe stelsel uit zou komen. Vervolgens bepalen ze je compensatie op basis van je pensiongrondslag op 31 december 2026.’

Dat laatste gegeven is aanleiding voor het advies om dit jaar niet minder te gaan werken, dat je de laatste tijd hoort. Je zou – is de redenering – moeten zorgen dat je salaris – en je pensioengrondslag – op 31/12/2026 zo hoog mogelijk is.

Peter Huffman benadrukt dat het niet zo zwart-wit is en dat de pensioencompensatie geen reden is dit jaar je leven, je loopbaan of de arbeidsmarkt ‘op slot’ te zetten. ‘Het ABP gaat kijken naar je gemiddelde aanstelling over 2026, dus als je per 1 oktober minder gaat werken, doet dat niet veel met je compensatie. Het doet natuurlijk wel iets met je pensioenopbouw, maar daar heb je waarschijnlijk al over nagedacht toen je besloot minder te gaan werken.’

Mocht je gebruik gaan maken van de regeling voor oudere werknemers is er niets aan de hand. Bij die seniorenregeling ga je 20 procent minder werken, lever je daarvoor 10 procent van je salaris in maar blijft je pensioenopbouw en contractomvang gelijk. En daarmee ook je pensioengrondslag.

Bij overstappen naar een andere baan is het wel handig om even te checken bij welk pensioenfonds je nieuwe werkgever is aangesloten. Is dat dezelfde (ABP) als je hier hebt, dan komt het met de compensatie automatisch goed. Is het een ander pensioenfonds, dan moet je even opletten, zegt Huffman: ‘Het kan zijn dat je hier weggaat voordat de compensatie is gestort, maar dat je nieuwe pensioenfonds de compensaties al eerder geregeld heeft. Dan krijg je hem niet van ABP, maar ook niet van je nieuwe pensioenfonds. Het is in theorie ook mogelijk om twee keer compensatie te krijgen.’

Overigens gaat het ook dan nog altijd niet om grote verschillen in je maandelijkse pensioenbedrag, dus nog steeds geen reden om mooie loopbaanstappen uit- of af te stellen vindt Huffman. Voor de duidelijkheid voegt hij nog toe: ‘Het is een kwestie waar je werkgever niets aan kan doen. Dit is tussen jou en het pensioenfonds.’

Van het pensioenfonds kun je – waarschijnlijk na de zomervakantie – meer informatie verwachten over wat de veranderingen voor jou betekenen. Wil je alvast meer weten over de compensatie, dan kun je dat hier op de ABP-site vinden.

Tekst: Edith van Gameren
Illustratie: Marit Breuker