Ik kende Paulien Cornelisse niet. We dronken geen koffie samen, ze kwam (jammer genoeg, maar zeer logisch) ook niet op mijn verjaardag; ik heb haar zelfs nog nooit in levenden lijve gezien. Maar bij het bericht van haar overlijden kreeg ik het koud om mijn hart en sprongen de tranen in mijn ogen. Ik appte mijn vader, mijn dochters en mijn vriend, zoals je doet wanneer iemand overlijdt die je goed kent, want zo voelt haar dood, ook al kende ik haar dus niet persoonlijk.

Eigenlijk leek heel Nederland verdrietig. Mijn tijdlijn op Bluesky vulde zich met gebroken hartjes en huilende emojis. Ook in de talkshows uitten mensen hun verdriet en vertelden wat zo typisch Paulien was. Eva Jinek huilde live op tv. Misschien is Nederland wel collectief in de rouw, voor zover dat kan dan, want familie, vrienden en collega’s; ja die rouwen, want die zijn echt onderdeel van het leven van diegene en dus ook van hun dood.

Maar wat maakt het eigenlijk uit of je de overleden keniknietmaarvoeltwelzopersoon dus helemaal niet persoonlijk kent? Op de intensiteit van de rouw maakt het ongetwijfeld uit. Maar sommige mensen worden, zonder dat je ze dus ooit hebt ontmoet, toch onderdeel van je leven. Door hun boeken, muziek, televisieoptredens, of zoals bij Paulien, ook door de columns die ik jarenlang las. Je kent deze mensen dus eigenlijk niet, maar ook weer wel. Zo mis ik David Bowie ook nog steeds heel erg, ondanks dat ik hem alleen maar ooit één keer -als een klein legopoppetje- op een ver weg podium heb zien staan.

Paulien kwam altijd met iets op de proppen waarvan je niet eens wist dat het bestond of waar het vandaan kwam. Zoals het door elke Nederlander veel gebruikte ‘hèhè’ dat eigenlijk niets betekent, maar wel degelijk iets uitdrukt. En wist je dat ons zogenaamd moderne ’top’, in de betekenis van ‘akkoord’ al in 1704 in onze taal werd gebruikt? En dat ‘jasses’ al in 1612 werd gespot? Dat heb ik allemaal van Paulien geleerd!

Ik denk dat we daarom niet alleen rouwen om haar als persoon, maar ook om die grappige, lieve en slimme columns van 150 woorden (dat is al een kunst op zich, en dat driemaal per week) die dus niet meer geschreven worden. En om de woorden die niemand meer op haar droge, nuchter analytische manier zal bekijken. Ik wil zeker niet zeggen dat mijn verdriet vergelijkbaar is met dat van de mensen die haar werkelijk kenden en liefhadden (zoal haar beste vriendin Aaf die ik ook helemaal niet ken, maar met wie ik zó enorm te doen heb). Maar soms laat iemand die je nooit hebt ontmoet, toch een lege plek achter.

‘Leven, dat is meer iets voor mensen die niet dood zijn, vind ik.’ zei ze. Paulien is dood. Lang leve Paulien!

Paulien leren kennen? Kijk hier. En hier kun je lezen over haar hele oeuvre en/of/ook een berichtje achterlaten in het condoleanceregister.