Ooit vroeg ik mijn studenten wat ze zouden doen als de Russen binnen zouden vallen. Als hun vrijheid, democratische rechten, normen en waarden geschonden zouden worden. Als hun familie blootgesteld zou worden aan moordpartijen (zoals bij het Bloedbad van Boetsja in 2022). Mijn bek viel open toen letterlijk niemand zei dat ze hun land wilden verdedigen. Een overgrote meerderheid van de klas gaf toe ‘te willen vluchten’.  

Nee, ik ben bepaald geen fan van de BV Nederland. Zo’n gaaf land zijn we niet. We zijn verwend, lui, vadsig en steeds dommer. We weten niet hoe goed we het hebben, vergeleken met de rest van de wereld. We klagen als de dierenambulance er wat langer over doet om onze zieke hamster op te komen halen. We zijn verslaafd aan de social media op onze telefoons, hamburgers, fast fashion, consumeren, statussymbolen; de fatbike staat symbool voor alles wat er mis is met de Westerse maatschappij.

Lineaire televisie voedt onze laagste emoties: leedvermaak, sensatiezucht, roddelen. Diepere zingeving, verbinding met de natuur, kunst, filosofie, echt vakmanschap… alles wat het leven de moeite waard maakt, wordt allengs minder. Het overgrote deel van Nederland kan me gestolen worden. The Mall of the Netherlands. De Ikea op zaterdagochtend. Proleterige hooligans bij ADO Den Haag. Oeverloos gezever over ‘wat er nou weer op tv was’. Recreanten op de Veluwe, in matchende ANWB-jasjes. De drukte, de files, de herrie, het gejaag, de ratrace. 

Maar dan nog is er meer dan genoeg over om te verdedigen. We hebben vrijheid. We mogen vrijelijk stemmen, demonstreren, geloven, onszelf verenigen in partijen en vakbonden. We mogen vrijwel alles zeggen wat we willen. Ik mag ieder boek lezen dat me leuk lijkt. We zijn vrij om de hele wereld over te reizen. Hoe zou Pieter uit Oud-Beijerland het vinden als hij opeens niet meer mocht zuipen met zijn maten in Torremolinos? Wat zou Daphne zeggen als ze haar grote waffel moest houden, stoppen met haar studie en terug moest naar het aanrecht? Hoe zou Achmed het vinden als hij verplicht christelijk-orthodox moest worden?  

En dan heb ik heb ik het nog niet eens over mijn familie en geliefden. De Russen hebben nogal een reputatie, qua mensenrechtenschendingen. Ik vroeg een collega hoe hij het zou vinden als zijn kinderen verkracht zouden worden. Of hij dan nog steeds pacifist zou zijn. Hij keek me aan alsof ik gek was, maar dit was een typisch staaltje cognitieve dissonantie. Mensen bedenken van alles om maar niet uit hun gezapige leventje gesleurd te worden. Oorlog is voor velen een vergezocht idee.  

Maar zo vergezocht is het allemaal niet. De NAVO besluit niet voor niets de uitgaven zeer significant te verhogen. De dreiging is reëel. Natuurlijk wil ik voorkomen dat mijn dochter bepoteld wordt door een zwetende, grijnzende kozak. Dus heb ik me aangemeld als reserveofficier bij de marine, want Defensie zit te springen om onze expertise. Ben ik straks de enige? Ik mag hopen van niet.