Hogeschoolstudenten gaan alle kanten op. Profielen is nieuwsgierig naar hoe het nu met ze gaat, wat ze op de HR hebben geleerd en of ze misschien iets hebben gemist. Alumnus Marianne Dijkshoorn zet zich al ruim vijftien jaar in voor een toegankelijke maatschappij voor mensen met een beperking. Want volgens de oprichter van adviesbureau Welkom Toegankelijkheid & Evenementen heeft met name ons land op het gebied van gelijkwaardigheid nog een lange weg te gaan. ‘Wij wonen in een derdewereldland als het gaat om toegankelijkheid.’

Allereerst: nog gefeliciteerd! Je hebt onlangs de Gouden Giraffe Award gewonnen!

‘Dankjewel! Ja, daar ben ik best trots op. De Gouden Giraffe Awards staat symbool voor mensen die hun nek uitsteken en wordt gezien als de Oscar in de evenementenindustrie. Ik won de prijs in de categorie duurzaamheid voor mijn werk toegankelijkheid van het evenement TwitchCon Europe.’

Die prijs moet als een bekroning voelen voor alles wat je in de loop der tijd in de evenementenindustrie hebt willen verbeteren voor mensen met een beperking. Hoe is deze ambitieuze strijd ooit begonnen?

‘Eigenlijk puur uit eigen frustratie. Ik wilde met wat vrienden in 2008 naar Rottepop in Bergschenhoek en dat festivalterrein was alleen toegankelijk via een steile heuvel. Ik ben zelf slecht ter been en kon daar dus onmogelijk heen. Maar omdat ik niet thuis wilde blijven zitten om vervolgens de komende tien jaar aan te moeten horen hoe leuk dat festival was geweest, besloot ik contact op te nemen met de organisatie. Want er is namelijk ook een productionele kant aan een festival en ik kon met niet voorstellen dat een steil pad de enige weg omhoog was.’

Hoe was de reactie?

‘Zeer begripvol en – wat ik later nog veel vaker zou meemaken – er was vooral onwetendheid. Een aantal leden van het bestuur werkten notabene zelf in de gehandicaptenzorg en dus waren ze bekend met het probleem, maar hadden er simpelweg niet aan gedacht dat het voor mensen met een beperking – die toch vaak al minder energie hebben – een te grote uitdaging is om te komen. Ze vroegen mij om advies en aangezien ik destijds nog op de hogeschool zat en studiepunten nodig had, heb ik er meteen een projectje van gemaakt.’

Waar liep je zoal tegenaan?

‘Dat er in Nederland eigenlijk amper informatie was te vinden over de toegankelijkheid van evenementen. Via via ben ik toen in België terechtgekomen, waar al sinds 1999 evenementen wél toegankelijk worden gemaakt. Over alle verzamelde informatie heb ik toen mijn eigen sausje gegoten en ermee aan de slag gegaan. Het allerbelangrijkste startpunt: het moest op de website van het evenement staan. Want het is vrij basic: er komt niemand als niemand het weet.’

En toen was het idee voor je droom-job geboren?

‘Mijn leraren feliciteerden mij toen al wel met mijn toekomstige baan, ja, maar zo gemakkelijk ging het niet. Ik heb de opleiding Leisure Management gedaan en wilde eigenlijk al zo lang als ik me kan herinneren in de evenementenbranche werken. Maar mijn beperking hielp daarbij ook niet mee. Het is toch vooral een wereld van veel rennen, sjouwen en vliegen, waardoor veel werkgevers het niet zo zagen zitten in mij. Uiteindelijk heb ik na veel omzwervingen in 2014 mijn eigen adviesbureau Welkom Toegankelijkheid & Evenementen opgericht. Tot 2018 heb ik vooral veel evenementen zelf georganiseerd, maar sinds mijn boek Maak Je Evenement Toegankelijk Voor Iedereen uitkwam, houd ik me eigenlijk alleen nog maar bezig met toegankelijkheidsadvies.’

Hoe gaat het nu met de toegankelijkheid in evenementenland?

‘We hebben nog een lange weg te gaan, want de meeste mainstreamfestivals zijn bijvoorbeeld nog steeds niet toegankelijk. Ze hebben dan bijvoorbeeld wel een brede ingang en een rolstoeltoilet, maar daar ben je er niet mee. Kijk, het is meestal geen onwil van de organisatoren, die zijn vaak vooral goed in productie, marketing en programmering. Het is simpelweg hun kennisgebied niet. Gelukkig zijn er tegenwoordig steeds meer organisaties die bij mij aankloppen. Zo heb ik de afgelopen jaren onder meer gewerkt voor het Rotterdam Unlimited Zomercarnaval, TwitchCon Europe, MOMO, de Tour de France Femmes, het Eurovisie Songfestival, ABN-AMRO Open, het Tennis Tournament, de Feyenoord huldiging, CuliNESSE en de nationale Koningsdag Rotterdam.’

Ligt het probleem ook niet in het feit dat de festivalwereld een afspiegeling is van de maatschappij?

‘Absoluut. Nederland speelt op dat gebied ook zeker geen voortrekkersrol. Wij wonen in een derdewereldland als het gaat om toegankelijkheid. In de landen om ons heen, ben je met een beperking gewoon onderdeel van de maatschappij. Hier mag je soms blij zijn als je ergens überhaupt naar binnen kan en mag. Gelukkig is op dat gebied Rotterdam een positieve uitzondering. De gemeente doet er veel aan om te stimuleren dat iedere burger mee moet kunnen doen.’

Waar let jij op als je een advies geeft?

‘Ik wil alles weten over wat er op een evenement gebeurt voor mensen met een fysieke-, visuele-, auditieve- en cognitieve beperking. Toegankelijkheid is namelijk meer dan faciliteiten voor rolstoelgebruikers. Je hebt mensen die slecht kunnen zien of horen, autisme of niet-aangeboren hersenletsel hebben. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de inzet van gebarentolken of het inrichten van prikkelvrije ruimtes, waar bezoekers zich even kunnen terugtrekken. Daarnaast is er ook het aspect van de veiligheid. Want hoe waarschuw je mensen met een slecht gehoor of zicht voor een calamiteit of krijg je mensen met een fysieke beperking snel uit een gebouw of locatie?’

Hoe kijk je terug op je studietijd aan de Hogeschool Rotterdam?

‘Het was fantastisch! Maar ik was wel een uitdaging voor mijn docenten. Wanneer je vrijetijdsmanagement studeert, ga nog weleens op field trips en studiereizen. En ja: hoe neem je dan iemand mee die slecht ter been is? Maar bovenal heb ik fijne herinneringen aan mijn tijd daar en de mensen die er werkten. Zo ben ik bijna de klas uitgetrokken door een van mijn leraren om met hem mee te gaan als locatieleider tijdens de Tour de France Grand Depart van 2010. Beperking of niet: sommigen zagen weldegelijk kansen voor studenten.’

Wat was je grootste les daar?

‘Een docent zei altijd: Als je ergens kansen ziet, moet je ze pakken, want niemand anders doet het voor je. Dat was uiteindelijk ook de reden dat ik de mensen van Rottepop benaderde.’

Heb je een gouden tip voor de huidige studenten op de hogeschool?

‘Wel in de lijn van wat mijn docent adviseerde. Pak je kansen en neem je eigen lot in handen. En voor studenten met een beperking: de weg is nog steeds ingewikkeld binnen de hogeschool, maar hij is er wel. Heb je een probleem of idee hoe iets beter kan: spreek met een decaan en onderzoek de mogelijkheden.’

Wat zijn je eigen toekomstdromen?

‘Werken voor de grootste evenementen zoals Lowlands, Tomorrowland of de Olympische Spelen lijkt me fantastisch. Maar bovenal wil ik de wereld een stukje mooier achterlaten. Ik doe dit namelijk niet alleen voor mezelf, maar vooral voor de één op de vijf mensen in ons land met een beperking.’

Tekst: John den Braber
Foto’s: Frank Hanswijk