Hoe ziet de gezondheidszorg er in 2040 uit? Een groep van ruim veertig studenten van verschillende opleidingen ging met die vraag aan de slag tijdens een ‘creathon’ in de internationale week. Het depot van Rijksmuseum Boerhaave in Leiden was het bijzondere decor van deze creatieve omdenksessie.

Het depot van het museum voor de geschiedenis van genees- en natuurkunde ligt vol schatten uit het verleden. Normaal is deze plek niet toegankelijk voor publiek. Bij hoge uitzondering mogen de studenten snuffelen tussen de lange rijen met ladekasten. Alleen kijken, niet aanraken!

De studenten doen mee aan de creathon in het kader van de internationale week, dit jaar voor de tiende keer, waar meerdere instituten aan deelnemen. Het thema van dit jaar: genderverschillen in de gezondheidszorg. Wat zijn biases en blindspots in de gezondheidszorg? En hoe kan je dit thema vanuit verschillende perspectieven bekijken?

Operatiemessen en scalpels

In een samenwerking met Erasmus MC en museum Boerhaave zijn die verschillende perspectieven al aanwezig, en de variëteit van nationaliteiten en vakgebieden voegt nog veel toe. Studenten komen onder meer van universiteiten in Duitsland en Finland, en van de HR-opleidingen verpleegkunde, ergotherapie, vastgoedkunde, social work en de RBS, en het keuzevak ‘toekomst van de zorg’.

Elke groep kiest een lade met museumstukken voor hun opdracht. De ene groep gaat voor antieke stethoscopen, de andere groep waagt zich aan klassieke operatiemessen en scalpels, maar ook mondmaskers en tangen in alle soorten en maten komen voorbij.

Genderverschillen in de gezondheidszorg

Met hun oude object bedenken de studenten scenario’s voor de toekomst en stellen ze een tentoonstelling samen. Om meer feeling met het thema genderverschillen in de gezondheidszorg te krijgen bezocht de groep ‘s ochtends de tentoonstelling Ongezien in Boerhaave. Over ongelijkheid in de geneeskunde en de verborgen verhalen achter medische ongelijkheid.

‘Ik vond het cru om te zien’, zegt Andy van Camp, die in zijn laatste jaar van de opleiding verpleegkunde zit. ‘Ongelijkheid in de zorg is nog steeds een heel actueel thema. Mannen worden veel beter gediagnosticeerd dan vrouwen. Dat moet veranderen en ik wil me daar hard voor maken als ik klaar ben met mijn studie.’

Opdrachten vanuit verschillende invalshoeken

De verpleegkundestudent leert deze dag veel van de samenwerking met de internationale studenten. ‘Je maakt opdrachten vanuit verschillende invalshoeken. Ik had niet verwacht dat ik zorgdilemma’s  vanuit het perspectief van vastgoed zou bekijken. Maar dat doe ik nu wel.’

Peter Anker, docent bij vastgoedkunde, snapt dat zijn vakgebied aandoet als vreemde eend in de bijt, maar er zijn veel raakvlakken legt hij uit: ‘Vergis je niet, zorgvastgoed is een belangrijke tak van sport in de gezondheidszorg. Hoe vullen we dat goed in? Wat is de eerlijkste prijs? Hoe gaan de gebouwen eruit zien om toekomstbestendigde zorg te bieden?’

Grote vellen papier op de grond. Stiften in de aanslag, scenario’s worden uitgewerkt.

Met een glimlach van oor tot oor loopt conservator Bart Grob tussen de studenten die in de verzengend hete collegezaal verder gaan met hun opdracht. Grote vellen papier op de grond. Stiften in de aanslag, scenario’s worden uitgewerkt.

‘Het is nu het derde jaar dat we in deze internationale samenwerking een creathon organiseren. Ik vind het fantastisch om mensen uit Pakistan, Roemenië en Finland hier in huis te hebben. En dan te zien hoe ze met een ander perspectief naar onze stukken en collectie kijken.’

Unieke kans voor studenten

Nicole Riediger begeleidt de internationale studenten. Ze is docent aan de Berlijnse HTW in de master Construction and Real Estate Management. Haar studenten komen uit de hele wereld. ‘Het is een unieke kans die ze hier krijgen en je ziet dat ze daar ook echt van doordrongen zijn.’

Chris Ati is een van die studenten. Hij komt oorspronkelijk uit Nigeria, werkt als architect en volgt de masteropleiding in Berlijn. ‘Het is interessant om naar de toekomst van de gezondheidszorg te kijken vanuit verschillende perspectieven. Een ‘one size fits all’-model voldoet niet meer.’

2040 is minder ver weg dan je denkt

Mirjam Koning is coördinator honoursonderwijs bij het Instituut voor Gezondheidszorg en mede-organisator met Justien Marseille en Isabel Sole Subirats. Koning: ‘Studenten worden uit hun comfortzone gehaald, dat gebeurt in hun opleiding minder. 2040 lijkt de verre toekomst, maar deze groep studenten is dan aan het werk. Ik hoop dat ze na deze dag inzichten van andere studenten en andere opleidingen gebruiken in hun eigen opleiding.’

Maaike Brinksma heeft dat al gedaan. De eerstejaarsstudent ergotherapie volgt het honoursprogramma en houdt ervan nieuwe dingen te leren, vooral rond het thema gezondheidszorg. ‘Bij een van de opdrachten moesten we de economische en sociale aspecten tegenover de menselijke en AI-kant zetten. Zelf zit ik meer aan de sociale en menselijke kant. Maar ik moest positieve dingen bedenken over economie en AI. Een hele uitdaging voor mij.’

Na de presentaties van de creatieve scenario’s van de toekomst zit de intensieve dag er bijna op. Met monopolygeld worden de andere groepen beoordeeld en wordt de winnaar van de creathon gekozen: groep 8. Hun idee sluit het beste aan bij het thema. Een spiegel benadrukt het belang van reflectie en het niet verliezen van de menselijke component in de toekomst.

En dan is het tijd voor een volgend hoogtepunt: verkoelende drankjes en pizza.  

Tekst: Margriet van der Zee
Beeld: Peter Anker en Margriet van der Zee