Het was in mijn opleiding tot compassietrainer dat tijdens een van de meditatieoefeningen Frits Koster – een van de leraren – het woord “levensgemak” in mijn leven introduceerde. Aanvankelijk interpreteerde ik dat prikkelende woord geheel verkeerd.

Mijn initiële interpretatie maakte er “een gemakkelijk leven” van. Dat kwam me zowel als onmogelijk maar ook onwenselijk voor. Een leven waarin altijd alles lukt en moeiteloos is en gaat, hoe saai is dat! Natuurlijk, zit je in een lastige situatie of periode, zul je waarschijnlijk precies hiernaar verlangen.

Tegelijk is de kans groot dat – terugkijkend op zo’n periode – je ontdekt dat je er ook veel van leerde en je in die zin verrijkt heeft. Daarnaast doet het je het zoet beter smaken en waarderen omdat je ook weet hoe zuur en bitter proeven. Legende Bruce Lee zei het mooi: ‘Don’t pray for an easy life, pray for strength to endure a difficult one’.

Toen ik verder studeerde bleek levensgemak vooral te gaan over de ervaring van comfort, ondanks moeilijke tijden. En hier wordt het direct spannend en uitdagend. Gemak en comfort zijn nadrukkelijk persoonlijke ervaringen. Het tegenovergestelde dus ook. Zo kan de ene persoon die anderhalf uur in de file staat door hevige sneeuwval de situatie ervaren als een cadeautje omdat het in staat stelt lekker naar muziek of een podcast te luisteren, en uit de ander al zijn frustratie, stress en ongemak in een luide monoloog.

Levensgemak gaat dus onder andere over verdraagzaamheid. Kun je een moeilijke of vervelende situatie verdragen door deze niet te bevechten of ervandaan te vluchten, maar je er simpelweg toe te verhouden?

Dit raakt direct een andere soms lastige waarheid: in een moeilijk of lastige situatie is doorgaans sprake van verlangen en/of weerstand. En laat die twee drijfveren nu precies de oorzaak zijn van nagenoeg al ons lijden. Dat van jou, de mensen om je heen en de hele wereld. Schiet daar maar eens een gat in. Lukt je niet.

Het bereiken en kunnen ervaren van levensgemak, vraagt dus om veel oefening alvorens je dit kunt ervaren. Hard werken voor levensgemak: een mooie paradox en een rake schets van veel westerse levens: veel moeite doen om jezelf met zo veel mogelijk comfort te omringen. Veelal in de vorm van bezit en middelen. Maar levensgemak zit vooral tussen je oren. Bezit en middelen komen voort uit verlangen. Ons hechten aan dat bezit en die middelen vergroot ons (risico op) lijden.

Levensgemak is in die zin dus ook een uitnodiging tot eenvoud, dankbaarheid en acceptatie. En tot bewustwording over de vraag wat er werkelijk toe doet en duurzaam gelukkig maakt. Dus hier is hij: ik wens iedereen overal op de wereld levensgemak in 2026.

Volg ons op Instagram