Ga direct naar inhoud
Profielen | Profielen translated
28 september 2022

Zwart logo Profielen

Onafhankelijk nieuws van de Hogeschool Rotterdam

Geanimeerde mandala van allerlei lichaamsdelen

Het grote gender- en geaardheidonderzoek

Gepubliceerd: 31 August 2017 • Leestijd: 7 minuten en 23 seconden • Longread

Afgelopen Coming Out Day weigerde de Hogeschool Rotterdam de regenboogvlag te hijsen. De rode HR-vlag die dagelijks op de daken van alle locaties wappert, was volgens het bestuur voor iedereen, dus ook voor homo’s, lesbiennes, biseksuelen, transgenders en interseksstudenten. Een jaar én een groot onderzoek later kunnen we zeggen dat zo’n vlag misschien niet nodig is, maar wel wordt gewaardeerd. Net als unisekstoiletten en bijeenkomsten voor LGBTI-studenten.

De gemiddelde HR-student is hetero en oké met het geslacht dat in zijn paspoort staat, maar door tv-programma’s zoals Hij is een zij, Geslacht en Genderbende weten we dat dit niet vanzelfsprekend is. Profielen vroeg alle studenten het hemd van het lijf en achterhaalde de naakte waarheid over gender en seksuele voorkeur op de HR. Er kwamen 6.321 ingevulde vragenlijsten terug, 20 procent van de studenten hebben aan het onderzoek meegewerkt.

Van alle studenten die de enquête invulden, past 97 procent in de standaard man-vrouwverdeling, 3 procent kan zich niet in deze verdeling vinden. Als we deze studenten vragen hoe ze zich het liefst zouden identificeren, antwoordt 1,2 procent met ‘genderfluïde’. Deze groep voelt zich soms man, soms vrouw of iets ertussenin. 0,3 procent vinkt het hokje ‘transgender’ aan, deze groep voelt zich niet thuis in de rol die bij zijn geslacht past. 0,1 procent bestempelt zichzelf als transseksueel, en voelt zich meer thuis in het lichaam van de andere sekse. En 0,7 procent is non-binary, deze studenten voelen zich geen man én geen vrouw.

Mensen die niet in het vakje ‘man’ of ‘vrouw’ vallen, hebben het lastig in onze maatschappij. De wereld is letterlijk niet op hen ingericht. Want welke kleedkamer moeten ze gebruiken op de sportschool, op welke afdeling kopen ze hun kleding en welk toilet kiezen ze als de nood hoog is?

Paspoort

Na de geboorte moeten ouders de overheid laten weten welk geslacht hun kind heeft en dat komt dan in zijn paspoort te staan. Superoverzichtelijk, maar niet toereikend voor mensen die met mannelijke én vrouwelijke geslachtsorganen worden geboren of die zich niet thuis voelen bij het geslacht dat in hun paspoort vermeld staat. We vroegen in de enquête: Zou er op officiële documenten een categorie bij moeten? 53 procent van de vrouwen en 30 procent van de mannen vindt de opties ‘man’ en ‘vrouw’ te weinig. De keuzemogelijkheid ‘anders’ of een hele reeks genderopties toevoegen, vinden zij een goed idee.

Als we de enquête-uitkomsten vertalen naar de volledige hogeschoolpopulatie, kunnen we zeggen dat de HR ongeveer 45 transseksuelen en 80 transgenders telt. De groep genderfluïde en non-binary studenten – studenten die zich niet per se mannelijk of vrouwelijk voelen – is met meer dan 600 mensen veel groter. En in al deze groepen komen veel meer vrouwen dan mannen voor. Vrouwen staan sowieso meer open voor fluïditeit. Driekwart van de vrouwen heeft begrip voor mensen die zich fluïde voelen, van de mannen is dit slechts de helft.

Als je de begrippen ‘mannelijk’ en ‘vrouwelijk’ aan de uiteinden van één lijn zou zetten, zitten de mannen vooral aan de mannenkant, terwijl vrouwen meer richting het midden gaan. Ze voelen zich vaker onzijdig of iets mannelijker.

Als we mannen en vrouwen vragen of ze weleens kleding kopen op de ‘andere’ afdeling van de kledingwinkel is ook hier een duidelijk verschil zichtbaar. Mannen shoppen altijd op hun eigen afdeling: 70 procent van de mannen heeft nog nooit iets van de vrouwenafdeling gekocht en gaat dit ook nooit doen. Van de vrouwen sluit 15 procent uit ooit nog eens kleding te kopen op de mannenafdeling, de helft vindt het geen probleem om dat te doen.

Genderneutrale toiletten

En de toilethokken delen, hoe staan we daartegenover? Uit de onderzoeksresultaten blijkt dat genderfluïde, transgender, transseksuele en non-binary studenten de toiletten op prijs zouden stellen en er ook gebruik van zouden maken. Andere studenten hebben minder met dit concept. De helft van de studenten heeft er geen behoefte aan en zou zelfs liever een ander toilet gebruiken. Vooral mannen moeten er niets van hebben. Bijzonder, want de HR heeft om praktische redenen al wat genderneutrale toiletten op de Willem de Kooning Academie en die worden probleemloos gebruikt.

Geaardheid

In de vragenlijst zijn de studenten ook naar hun geaardheid gevraagd. Veruit de meeste studenten zijn hetero en weten hun hele leven dat ze op het andere geslacht vallen. Heteromannen zijn ook wat hun geaardheid betreft een stuk zekerder dan vrouwen: 85 procent weet op de basisschool hoe hij geaard is. Vrouwen hebben meer tijd nodig en zijn ook vaker bi- of panseksueel. Als je biseksueel bent, val je op mannen én vrouwen. Panseksuelen zijn genderblind, ze vallen op mensen ongeacht hun geslacht.

We vroegen de studenten wie er allemaal van hun geaardheid weet. 90 van alle respondenten antwoordde ‘iedereen’. Als we dit uitsplitsen naar seksuele voorkeur, zien we een ander plaatje. Hetero’s en lesbiennes zijn het meest open over hun geaardheid. Homo’s, bi-, pan- en demiseksuelen – mensen met weinig seksueel verlangen – volgen. Het grootste taboe blijkt aseksualiteit te zijn, blijkbaar is geen seks willen iets om je voor te schamen.

Opmerkelijk, want er zijn voldoende studenten die niet aan seks en relaties doen. 3 procent van de studenten heeft zich nog nooit seksueel aangetrokken gevoeld tot een ander. 5 procent fantaseert niet over seks en 15 procent heeft nog nooit een liefdesrelatie gehad.

Uit de kast komen

Studenten vinden de HR over het algemeen een veilige plek, maar toch is 3 procent weleens gepest op de HR. Uit de kast komen is volgens studenten geen probleem. Driekwart van de studenten denkt dat je op de HR veilig uit de kast kan komen en 80 procent denkt dat het veilig is om een homoseksuele relatie te hebben met een klasgenoot. Alleen panseksuelen voelen zich minder veilig.

Wanneer het om zichtbaar gedrag gaat, worden studenten minder tolerant. Nog geen 60 procent denkt dat een homostel veilig hand in hand door de gangen kan lopen. Slechts 40 procent denkt dat ze veilig kunnen zoenen, hoewel dat van hetero’s ook niet echt gewaardeerd wordt in de wandelgangen.

Wanneer we dieper op de materie ingaan, zien we dat er verschil in tolerantie is. De minst tolerante groep mensen op de HR zijn mannen. 6 procent van hen keurt homoseksualiteit af. Als we deze anonieme vragenlijsten vergelijken, moeten we concluderen dat het geloof ook een grote rol speelt in de mate van tolerantie. Niet-gelovigen hebben geen problemen met homoseksualiteit, christenen zijn iets minder tolerant en moslims, boeddhisten, hindoes en joden keuren homoseksualiteit af. Een klein gedeelte van hen – 2 procent, ongeveer 250 mannen; ja, echt alleen mannen – keurt mishandeling van LGBTI’ers zelfs goed.

Vaker studievertraging

Studenten die zich niet identificeren als ‘man’, ‘vrouw’ of ‘hetero’ lopen tot 10 procent vaker studievertraging op.

10% studievertraging

Vlaggen op Coming Out Day?

Op 11 oktober is het Coming Out Day, een dag waarop de regenboogvlag gehesen wordt om LGBTI’ers te steunen. In 2016 was er een relletje op de HR. Er waren studenten en docenten die de regenboogvlag wilden hijsen, maar het college van bestuur gaf hier geen toestemming voor. De rode HR-vlag, die iedere dag op de HR-gebouwen wappert, was volgens het college voor iedereen en dus ook voor LGBTI’ers. Deze beslissing viel niet goed en BNN-presentator Tim Hofman kwam voor zijn programma #BOOS verhaal halen.
11 oktober is het opnieuw Coming Out Day. We vroegen studenten of we dit jaar de vlag wel moeten hijsen. 46 procent van de studenten is voor, 19 procent is neutraal en 35 procent is tegen. De reacties logen er ook niet om. Voor iedere passievolle LGBTI’er die vond dat de HR er verkeerd aan deed – ‘Is dit nou echt dé dag van het jaar dat je als hogeschool wil laten zien dat je niet solidair bent met LGBTI’ers?’ – stond er een heteroreactie zoals ‘Er is ook geen speciale heterodag, toch?’ of ‘Als ze geaccepteerd willen worden, moeten ze zich minder onderscheiden’. Er zijn hetero’s die het hijsen van de vlag onzin vinden, maar een overgroot deel van de LGBTI-community zou het heel fijn vinden als de regenboogvlag wordt gehesen die dag. Het lijkt erop dat deze groep pech heeft. Collegevoorzitter Ron Bormans heeft laten weten dat er ook dit jaar niet gevlagd gaat worden (zie kader reactie collegebestuur).

Daarnaast geven LGBTI’ers aan dat ze graag met HR-studenten bij elkaar willen komen om te praten en ervaringen uit te wisselen. Wanneer we kijken naar studiesucces, gender en geaardheid zien we dat studenten die zich niet identificeren als ‘man’, ‘vrouw’ of ‘hetero’ tot 10 procent vaker studievertraging oplopen. Een plek waar LGBTI-studenten elkaar kunnen treffen en elkaar kunnen steunen en motiveren, zou dus geen overbodige luxe zijn en misschien wel voor betere studieresultaten kunnen zorgen. Daarnaast geven niet-heterostudenten aan dat ze het fijn zouden vinden als er speciale vertrouwenspersonen, decanen en slc’ers komen zodat ze ook daar een aanspreekpunt hebben in de hogeschool.

Tekst & onderzoek: Tosca Sel
Graphics: Demian Janssen
Data-analyse: Erik van Schooten, kenniscentrum talentontwikkeling

Over het onderzoek
Vorig jaar deden we met een hogeschoolbrede enquête onderzoek naar (on)geluk onder studenten. Op de vraag naar het geslacht van de invullers, vulde toen 2,3 procent niet ‘man’ of ‘vrouw’ in, maar ‘anders’. Deze studenten waren niet (on)gelukkiger dan de rest van de populatie, maar we waren wel benieuwd naar ze. In mei stuurden we alle HR-studenten een mail met een vragenlijst over gender en seksuele voorkeur. We kregen 6.321 ingevulde vragenlijsten terug, bijna 20 procent van de studenten heeft dus van zich laten horen. We kunnen niet uitsluiten dat studenten die met hun geaardheid of gender bezig zijn meer of minder hebben gereageerd, maar de cijfers lijken overeen te komen met landelijke gemiddelden. Daarom denken we dat de uitkomsten een goed beeld geven van de situatie op de HR. Erik van Schooten, lector bij het kenniscentrum Talentontwikkeling, nam de data-analyse voor zijn rekening. Hij zorgde dat Excelbestanden met getalletjes een verhaal werden en hielp met het interpreteren van lastige uitkomsten.

Reactie collegebestuur
Geen vlag, wel een LGBTI-netwerk op de HR

‘Als bestuur willen we dat iedereen zichzelf kan en mag zijn op de hogeschool’, vertelt bestuursvoorzitter Ron Bormans. ‘Daarom vinden we het belangrijk dat er aandacht is voor het thema gender en geaardheid. Hopelijk draagt dit onderzoek eraan bij dat studenten en collega’s openlijker zichzelf kunnen zijn en weten dat de hogeschool hen steunt.’
Desondanks blijft de HR bij het eerdere standpunt om op Coming Out Day geen regenboogvlag te hijsen. Bormans legt uit: ‘Op iedere locatie van de hogeschool wappert onze eigen HR-vlag. Die vlag staat voor wie wij zijn: wij maken geen onderscheid naar sekse, geaardheid, godsdienst of levensovertuiging, culturele achtergrond of huidskleur. Tegelijkertijd willen we wel onze betrokkenheid laten zien. Zo zullen we ervoor zorgen dat er tijdens Coming Out Day op social media aandacht voor het onderwerp is en helpen we studenten die dan iets willen organiseren.’
Er komen ook geen genderneutrale toiletten, maar de andere wens van LGBTI-studenten om bij elkaar te komen, wordt wel gehonoreerd. ‘In september organiseert een groep LGBTI-studenten samen met docenten en medewerkers een HR Pride-evenement, en dan zal de aftrap gegeven worden voor een HR-netwerk voor LGBTI-studenten.’
Wat betreft het verzoek van niet-heterostudenten om speciale vertrouwenspersonen en decanen, geeft Bormans aan dat hij bereid is ‘om samen met decanen te bekijken of er verdere professionalisering nodig is op het thema gender en geaardheid’.

HR Pride vindt plaats op 20 september om 15 uur.

 

Reacties

Laat een reactie achter

11 Responses to Het grote gender- en geaardheidonderzoek

  1. waar vindt die HR Pride plaats? ben dan wel geen student, maar docent – en zou er graag bij willen zijn

  2. @Guus Het is 20 september vanaf 15:00 uur op onze locatie Kralingse Zoom, de Hogeschool Rotterdam Business School. Ik weet alleen niet of het een openbaar event is. Ik denk dat we er tzt nog wel even over publiceren. Hou vooral de site en onze Facebookpagina in de gaten.

  3. @Guus HR Pride is voor studenten, docenten en medewerkers. info volgt ook op Hint

  4. Ook hier snapt de schrijver niet dat gender niet vermeld staat op het paspoort of id-bewijs. Ik heb wel vaker het idee dat het niet begrepen word, of als een tactiek word gebruikt om het te vervagen (door activisten). Daarnaast vind ik het toch wel vreemd dat we maar aanpassen aan iets dat niet bewezen is als ‘trans-fluid’. Ik krijg steeds vaker een gevoel dat het meer Transtrenders zijn.

    Transgender en andere termen verkeerd worden uitgelegd en door elkaar gehaald, jammer. (bijv. Transgenders zijn juist mensen die zich geboren worden in het lichaam van verkeerde sexe).

  5. Er kon wel een Feyenoord vlag komen bij de huldiging, maar een pride vlag kan niet. Wat is dit

  6. Ik vind het een stap in de goede richting dat de HR een speciaal Pride evenement gaat organiseren. Echter blijf ik mij verbazen over het feit dat zij geen Pride vlag willen ophangen. De onderbouwing ” de vlag van de Hogeschool staat al voor iedereen” zou een argument kunnen zijn om het niet te doen. Echter is dit argument teniet gedaan toen de Hogeschool wel Fijenoord vlaggen uit hing toen zij kampioen werden. Was dit dan zo belangrijk dat zij apart door de school vertegenwoordigt moeten worden? En indien dit het geval is en ze hiervoor een uitzondering konden maken, vraag ik mij af waarom ze dat niet 1x per jaar kunnen doen met de Pride vlag. Wanneer ik de cijfers uit dit artikel lees, realiseer ik mij dat er nog een lange weg te gaan is. Het uithangen van de Pride vlag zou een stap in de goede richting zijn…..

  7. @jitske Breit @isabelle er werd geen echte vlag gehesen toen Feyenoord kampioen werd. Op onze social media zijn toen Feyenoord logo’s op gebouwen gephotoshopt. Dat doen ze wel vaker bij bijzondere gebeurtenissen.

  8. @margot pluijter op de locatie Wijnhaven 107 hebben er daadwerkelijk vlaggen gehangen! Dit was niet gedaan via photoshop, maar ze hebben daadwerkelijk uit de ramen gehangen…

  9. Hou je liever bezig met iets belangrijks zoals Noord – Korea of de etnische zuiveringen in Maleisie of Iran’s nieuwe nucleaire programma. Of concentreer je op een gebied waar homo’s echt gediscrimineerd worden zoals het Midden-oosten.

Spelregels

De redactie waardeert het als je onder je eigen naam reageert.

  1. Houd het netjes, beschaafd, vriendelijk en respectvol. Niet vloeken of schelden.
  2. Dwaal niet af van het onderwerp (blijf ‘on topic’).
  3. Wees kort, duidelijk en maak een punt.
  4. Gebruik argumenten, geen uitroepen.
  5. Geen commerciële boodschappen.
  6. Niet op de persoon spelen.
  7. Niet discrimineren, aanzetten tot haat of oproepen tot geweld (ook niet voor de grap).
  8. Van bezoekers die een reactie achterlaten op de site wordt automatisch het IP-adres opgeslagen.
  9. De redactie geeft reacties die dreigende taal bevatten door aan de veiligheidscoördinator van de Hogeschool Rotterdam.

Lees hier alle details over onze spelregels.

Back to Top