Weet waar je aan begint voordat je het onderwerp ‘de witte man en zijn privileges’ aansnijdt, zeker als je zelf een witte man bent. Het is een onderwerp waar polarisatie voor uitgevonden lijkt te zijn.

Aan de ene kant heb je mensen – vaak witte mannen – die zich hardop afvragen waar iedereen zich zo druk om maakt, die nergens wat van merken, die een beetje boos worden omdat ‘je tegenwoordig ook niks meer mag’, of die zeggen zelf gediscrimineerd te worden als je dit onderwerp aansnijdt.

Aan de andere kant heb je mensen – óók witte mannen – die vinden dat witte mannen maar eens een stapje naar achteren moeten zetten, dat ze eventjes niks moeten zeggen (want anderen zijn nu aan de beurt), dat ze juist de straat op moeten gaan om te demonstreren vóór veiligheid van vrouwen, dat ze verantwoordelijkheid moeten nemen voor hun witte-man-zijn en alle misogyne en koloniale associaties die daar volgens hen bijhoren.

Ik vind dat er aan beide kanten soms rake dingen worden gezegd. Maar net zo vaak worden er ongefundeerde beweringen gedaan. Ik vind het vaag en ik zou graag wat meer helderheid willen hebben, want ik begrijp heel goed dat er iets serieus op het spel staat. Maar ik wil niet hoeven kiezen voor een van deze twee tegenpolen. Dat lijkt me niet zinvol.

Dus ik was blij toen ik zag dat er nu een documentaireserie is over de witte man. Ik heb nu twee afleveringen gezien en ik vind het mild interessant. Er komt voor mij niet heel veel nieuws voorbij en ik vind de opzet van het programma niet zo sterk.

In aflevering 1 worden witte mannen vergeleken met wolven, maar ik heb geen idee wat die vergelijking concreet voor mij betekent. En er worden een stuk of acht witte mannen met de naam Jan bij elkaar gezet die met elkaar praten over van alles en nog wat (vrouwen die zich onveilig voelen op straat door toedoen van mannen, wit privilege). In die gesprekken vertellen deze Jannen wat hun mening is en komen we erachter dat iedere witte Jan er net iets anders in staat dan de andere witte Jan. Maar de uitspraken die zij doen en het gevoel dat ze bij dit onderwerp hebben, worden niet ontleed. Ik vind dat ze daarin niet helemaal serieus worden genomen.

In de serie zijn het een paar witte mannen die hun – vaak niet onderbouwde – meningen de wereld in slingeren en daarnaast zie je dan stukjes waarin getoond wordt dat die brallerige witte mannen hun beste tijd hebben gehad (en daar behoorlijk van in de war zijn). Dit helpt mij niet verder, want het laat alleen zien dat er verschillende meningen zijn over dit onderwerp, maar dat wist ik al.

Gelukkig is er nu ook een andere serie die eigenlijk gewoon de daad bij het woord voegt en niet mannen maar vrouwen aan het woord laat. De serie is van Andere Tijden en heet Door Vrouwenogen. Natuurlijk krijg je ook in deze serie meningen te horen, maar de nadruk ligt op het laten zien van de recente Nederlandse geschiedenis zoals die door vrouwen beleefd is en herinnerd wordt.

Het gaat veel meer om ooggetuigenverslagen en feiten die voor witte mannen zoals ik veelal onzichtbaar blijven en die in deze serie uitgebreid op een rij zijn gezet. Zo gaat het over straatintimidatie, vrije seks vanaf de jaren ’60 en moederschap. Allemaal onderwerpen waar je wel een mening over kunt hebben, maar misschien moet je eerst maar eens proberen ‘door vrouwenogen’ te kijken en dan pas je boude beweringen mansplainen (of niet). Het mooie vind ik dat ik van deze serie heel veel ruimte krijg om zelf na te mogen denken en mijn mening te vormen.

Dus ga die serie bekijken, het liefst samen met je familie, je vrienden, of je klas. Bespreek daarna met elkaar hoe een samenleving eruitziet waarin mannen en vrouwen beter met elkaar omgaan en wat er nodig is om daar te komen. En probeer uit die zinloze loopgravenoorlog van overtrokken meningen te blijven, want daar komen we volgens mij niet verder mee.

Volg ons op Instagram