Sporten kan 500 euro duurder worden voor studenten
Gepubliceerd: 25 April 2025 • Leestijd: 1 minuten en 52 seconden • Nieuws Dit artikel is meer dan een jaar oud.Universiteiten en hogescholen krijgen geld voor onderwijs, onderzoek en kennisoverdracht aan de maatschappij. En dus niet voor sportfaciliteiten en kantines, bevestigt minister Bruins.
Het ministerie van Onderwijs draait de duimschroeven aan. Er moet een einde komen aan goedkoop sporten en lunchen voor studenten en medewerkers. Of zoals het ministerie er tegenaan kijkt: onderwijsinstellingen mogen publieke financiering niet zomaar gebruiken voor ‘private activiteiten’.
Tot die private activiteiten behoren volgens het ministerie dus ook sportfaciliteiten en kantines. Volgens universiteitenvereniging UNL kan een sportabonnement voor studenten 700 euro per jaar gaan kosten, in plaats van zo’n 200 euro nu.
Grenzen van ‘publieke bekostiging’
‘Ik vind het onbegrijpelijk’, zei Tweede Kamerlid Luc Stultiens (GroenLinks-PvdA) woensdag in debat met minister Eppo Bruins. Volgens Stultiens zijn de sportfaciliteiten overduidelijk van belang voor het mentaal welzijn van studenten. De nieuwe regels van het ministerie noemt hij een voorbeeld van ‘doorgeslagen marktwerking’.
Maar volgens minister Bruins is er helemaal geen sprake van een nieuwe regel. Je mag gewoon geen geld besteden aan andere doelen dan onderwijs, onderzoek en kennisverspreiding, is zijn standpunt. Als je dat wel doet, dan moet het onder strikte voorwaarden gebeuren.
Vlak voor het debat antwoordde Bruins op schriftelijke vragen ‘dat studentvoorzieningen zoals sportfaciliteiten en universiteitsmusea positief kunnen bijdragen aan het welzijn van studenten, en daarmee ook aan hun persoonlijke ontplooiing en studieresultaten’. Maar dat is niet het enige wat telt, legde hij uit.
De minister wil ‘de grenzen van publieke bekostiging’ bewaken. Dus voor sportfaciliteiten en kantines moeten de onderwijsinstellingen de kost kostprijs in rekening brengen, of anders een marktconform tarief hanteren. ‘Zo wordt voorkomen dat publiek geld weglekt of er sprake is van marktverstoring.’ Dit geldt bijvoorbeeld ook voor universitaire musea en dergelijke. In het debat herhaalde Bruins dit standpunt.
Administratief gedoe
Stultiens laat het er niet bij zitten, zegt hij in een reactie na het debat. ‘We gaan de druk verder opbouwen. We hebben de studenten en universiteiten aan onze kant.’ Hij wil een motie indienen.
Volgens de universiteiten zal de nieuwe koers alleen maar tot administratief gedoe leiden. Er is zelfs een risico dat geen enkel jaarverslag over 2025 wordt goedgekeurd, waarschuwen ze.
Bovendien gaat ook het aanbod van cursussen en nascholing tot problemen leiden: die moeten dan ook duurder worden. Ook de hogescholen waarschuwen hiervoor: de zij-instroom van lerarenopleidingen zou op het spel staan. Dat zijn opleidingen voor mensen die zich omscholen naar het onderwijs.
Bruins komt hier nog op terug, zei hij tegen de Tweede Kamer. Het ministerie voert een verkenning uit naar een ‘wettelijke opdracht’ voor een leven lang leren in het hoger onderwijs en de rol van publiek en privaat onderwijs daarin. ‘Onze inzet is om de kwaliteiten van publieke en private aanbieders goed te benutten.’
Tekst: HOP, Bas Belleman
Illustratie: Demian Janssen
Jammer om te lezen. Zeker in een maatschappij die verschrikkelijk ieder voor zich is, waar kinderen opgroeien tussen de frisdrank en snoepautomaten, waar het gemiddelde BMI van Nederland rond de 30 is (overgewicht) en waar meer mensen overlijden door overgewicht dan aan hongersnood is dit een zeer onverstandig standpunt om in te nemen.
Zelf heb ik er twee jaar geleden voor gezorgd dat de CMR instemde om juist meer sportfaciliteiten voor studenten te organiseren. Helaas is dit initiatief door een niet nader te noemen CvB-lid de kop in gedrukt heb ik mij ooit laten vertellen. En om nu ook te zien dat er (wederom) door de politiek zo visieloos gehandeld wordt maakt mij meer dan kwaad. Dit initiatief was niet uit eigen belang opgesteld, maar om toekomstige studenten de kansen te bieden die ik vroeger niet gekregen heb, maar door hard te werken wel heb kunnen afdwingen.
Sporten zorgt niet alleen fysiek en mentaal voor een gezondere generatie. Kijk eens wat er allemaal voor kennis te vergaren valt in de sportwereld. Je leert zoveel over je eigen lichaam, je mogelijkheden en je beperkingen. Met teamsporten leer je samenwerken (wat je op de HR ook heel veel nodig hebt). En lees anders mijn blogs eens terug over wedstrijdzeilen. Waar ik als klein jochie de grootste droom had om ooit een eigen boot te hebben, leerde ik op mijn 17e om te zeilen. En telkens toen ik mijzelf op de HR dreigde te verliezen in de kansenongelijkheid waar je met een functiebeperking tegenaan loopt, of door ander onvoorziene omstandigheden waarin je als student helaas altijd aan het kortste eind trekt, wist ik mijzelf te overtreffen op een zeilboot. Zeilen heeft mij meerdere malen van zelfdoding weerhouden. Dat is geen bijzaak meer te noemen, al denken ook mijn ouders daar soms toch wat anders over.
Maar ja, als de meeste mensen niet naar mij willen luisteren en domweg de politiek willen volgen. Ik kan het helaas niet van ze winnen. Dan zullen we nog wel zien of het gemiddelde BMI over een aantal jaar de 35 nog gaat overschrijden. En hoe zit het dan met studentwelzijn? Misschien gaat zelfdoding nog wel doodsoorzaak nummer 1 worden onder de jongvolwassenen (als het dat nu nog niet is).
En ook hier kan de HR zelf iets in betekenen voor de studenten als ze willen, en er ook het lef voor hebben. Kijk eens of je studenten een sportpakket kunt aanbieden, waar in de eerste twee jaar van hun studie de volledige 12 studiepunten voor de keuzevakken aan het beoefenen van een sport wordt besteed.